INFO: CooL en maatwerk voor de deelnemers

Voor zorggroepen, verwijzers en CooL-coaches

Open interventie

Het CooL-programma is een open interventie; dit betekent dat een CooL-coach de ruimte heeft om het programma aan te passen aan de behoeften en het kennisniveau van de groep deelnemers. CooL heeft geen behandelprotocol maar de inhoud van CooL ligt in grote lijnen vast door: 

• een aantal leidraden op proces en inhoud die minimaal moeten zijn geborgd 
• de einddoelstellingen van CooL waaraan elke deelnemer moet kunnen voldoen na het doorlopen van het programma én 
• doordat de werkzame elementen van CooL (ingezet door de CooL-coach) vastliggen
• doordat voor de centrale leefstijlthema’s voeding, bewegen, slaap en persoonlijke balans een aantal speerpunten zijn geformuleerd waarmee de inhoud van CooL in lijn moet zijn.

Er wordt niet gewerkt met één standaardprogramma dat voor alle groepen hetzelfde is. In april 2023 heeft Stef Kremers, Hoogleraar Health Promotion aan de Maastricht University, uitleg gegeven bij de open interventie CooL. Lees hier het bericht.

Wat ligt er vast m.b.t. CooL?

De kaders van CooL moeten te allen tijde gerespecteerd blijven. Denk daarbij aan de volgende punten:

• Deelnemers voldoen aan de inclusiecriteria voor deelname.
• Tweedeling van het programma in fase 1 met een duur van 8 maanden (initiatie van gedragsverandering) en fase 2 van 16 maanden (gedragsverandering en gedragsbehoud).
• Combinatie van groepssessies en individuele sessies.
• In totaal 16 groepssessies en 7 uur individuele contacttijd. CooL kent een standaardopzet van 1 intake (1 uur), 16 groepssessies (elk 1,5 uur) en 6 uur individuele contacttijd (Subtype 16/8). De individuele contacttijd kan flexibel worden ingezet zodat de contactmomenten en -duur aansluiten bij de behoefte van de deelnemer (Subtype 16/12). Waar nodig kan ook het aantal groepssessies verhoogd (en daarmee de duur van de groepssessies verkort) zodat er in dezelfde periode meer kortere contactmomenten met de deelnemers zijn (Subtype 24/12). Subtype 24/12 kan alleen worden aangeboden na overleg met ELI. Alle subtypen staan hier beschreven. Let op, dit is een besloten document dat alleen toegankelijk is voor licentiehouders.
• Uitvoering door één persoon voor de groep: de leefstijlcoach die in alles een coachende aanpak hanteert.
• Deelnemer zit aan het stuurwiel en kiest zelf of en hoe hij/zij aan de slag gaat met de leefstijlthema’s. Het doel daarbij is altijd het vergroten van eigen regie.
• De einddoelstellingen blijven voor alle deelnemers overeind. Ook als het een speciale/specifieke doelgroep betreft.
• Richtlijnen (goede voeding, beweegrichtlijnen, slaapduur) zijn richtinggevend voor de coach en nooit normstellend voor de deelnemer ingezet.

Welke speelruimte is er om CooL aan te passen?

Op andere aspecten is de invulling van CooL meer vrijgelaten zoals bijvoorbeeld de wijze waarop (in keuze van werkvormen), de intensiteit waarmee en de volgorde waarin de leefstijlthema’s aan bod komen. De nadruk moet liggen op toepassing in de praktijk. Kennisoverdracht is nuttig maar de kern van gedragsverandering van de deelnemer ligt in de vraag: “Wat ga je er zelf mee doen?” 

Toevoegingen aan het CooL-programma zijn toegestaan, mits deze een duidelijke relatie hebben met leefstijl. Voorbeelden van toevoegingen aan CooL:

• het spinnenweb van positieve gezondheid als gespreksmodel
• een werkvorm over de relatie tussen leefstijl en darmwerking
• informatie over slaapapneu
• een aanvullend beweegprogramma
• ondersteunende ehealth toepassingen: bijvoorbeeld een elearning met aanvullend leesmateriaal en Youtube filmpjes
• een maandelijkse nieuwsbrief voor deelnemers

Het grote voordeel van deze aanvullingen op CooL is dat de CooL-coach kan meebewegen met de wensen en behoeften van de doelgroep en mogelijk de effectiviteit van het programma voor de doelgroep kan vergroten. 

Dit is bijvoorbeeld heel relevant voor een specifieke patiëntengroep zoals mensen met diabetes of met ernstige slaapapneu. 

Belangrijk aandachtspunt is de financiering van toevoegingen aan CooL. Deze vallen niet onder verzekerde zorg en de investeringen die in tijd of geld worden gedaan zullen uit een andere bron moeten worden gefinancierd. Denk bijvoorbeeld aan de gemeente die een aanvullend beweegprogramma betaalt, een samenwerking met een supermarkt bij de organisatie van een supermarktsafari, of de provincie die de benodigde materialen over Positieve Gezondheid financiert.

In de CooL-resultaatmeting stellen we een aantal vragen rondom toevoegingen. Mocht de CooL-coach zelf aanvullingen hebben (gedaan) aan CooL, dan laat het weten (via in**@*******************es.nl) zodat we deze kunnen opnemen in de resultaatmeting.

Aanpassingen aan de inhoud 

Inhoudelijke aanpassingen gaan bijvoorbeeld over een onderwerp dat niet vermeld staat bij de einddoelstellingen. Denk bijvoorbeeld aan onderwerpen als darmwerking, weerbaarheid of eenzaamheid. Belangrijk daarbij is dat het onderwerp een relatie moet hebben met leefstijl en dat:

• het onderdeel als toevoeging aan het CooL-programma wordt aangeboden (zie toevoegingen) of
• het onderdeel wordt ingepast in de huidige programmastructuur.

Bij die laatste optie is het van belang dat het extra onderwerp niet ten koste gaat van de geldende einddoelstellingen.

In sommige gevallen is het wenselijk om CooL toe te spitsen op een specifieke doelgroep en CooL dan ook in homogene groepen aan te bieden. De huidige opzet en erkenning van CooL als open interventie laat ook daar ruimte voor. In dat geval spreken we over een variant van CooL. Op deze pagina vind je een actueel overzicht van alle CooL en CooL-MiGuide varianten die momenteel beschikbaar zijn.

Wat is (vooralsnog) niet mogelijk?

• Een individueel CooL-programma, dat wil zeggen zonder groepssessies.
• Een andere indeling van de groepssessies anders dan de opties beschreven in bovengenoemd document dat de verschillende varianten beschrijft.
• Een programma dat primair streeft naar minder ziektelast of afbouw van medicatie. Beide kunnen wel een nevendoel zijn van het programma.

Naamgeving CooL

CooL (Coaching op Leefstijl) is als merknaam geregistreerd. Dat betekent dat geen ander leefstijlprogramma dezelfde naam mag dragen maar ook dat iedereen die de merknaam CooL gebruikt bij het Expertisecentrum Leefstijlinterventies bekend moet zijn als licentiehouder. Anderzijds is het ook niet toegestaan om het CooL-programma uit te voeren onder een andere naam. Een toevoeging aan CooL, ter onderscheid van andere CooL-programma’s of CooL-coaches, is wel toegestaan. Voorbeelden hiervan:

• CooL Maastricht
• CooL LUMC

Er kan een uitzondering worden gemaakt op de naamvoering voor pilot-studies die bij het Expertisecentrum Leefstijlinterventies bekend zijn en waar het Expertisecentrum Leefstijlinterventies toestemming voor heeft gegeven.

Bij twijfel: raadpleeg Expertisecentrum Leefstijlinterventies via in**@*******************es.nl. We kijken graag met je mee!

CooL-logo

Elke CooL-aanbieder wordt geadviseerd om het CooL-logo uit te dragen. Dit geldt voor zowel digitale als fysieke (geprinte) uitingen in lijn met het advies van de Nederlandse Zorgautoriteit die daarover het volgende zegt (voortgangsrapportage GLI ):

De individuele aanbieders vragen wij om duidelijk op hun websites aan te geven dat zij GLI aanbieden. De aanduiding ‘leefstijlcoaching’ voldoet niet, omdat hieronder ook diensten kunnen vallen die niet door de Zorgverzekeringswet worden vergoed. Ook vragen wij hen, om op hun websites aan te geven voor welk GLI-programma zij een licentie hebben.