Voor veel deelnemers is het gezin een belangrijke omgevingsfactor. Het gezin kan een stimulerende of een remmende factor zijn in het ontwikkelen van nieuwe leefstijl. Bovendien speelt het gezin een belangrijke rol  bij het in stand houden van bestaande patronen. Kortom, je begeleidt een deelnemer vrijwel altijd in de context van het gezin. 

Je rol als coach is in eerste instantie vooral het bespreekbaar maken van de positieve en negatieve invloed van het gezin op de leefstijl van de deelnemer. Daarnaast kun je de deelnemer versterken in communicatieve vaardigheden en de het voeren van de regie in de thuissituatie. Praktisch gezien kun je je deelnemer helpen door mee te denken hoe de veranderwensen van je deelnemer te vertalen naar nieuwe routines voor het gezin. Als coach heb je verschillende aanknopingspunten, denk aan je houding, de invulling van de groepssessies en individuele sessies.

Houding van de coach

Naast de coachende grondhouding, wordt er van de coach gevraagd om positief kritisch samen met de deelnemer ook naar het systeem (gezin) te kijken. Hierbij zijn een aantal zaken helpend:

• Zie het gezin als mede-context, niet als probleem.
• Werk vanuit autonomie en haalbaarheid: de deelnemer kiest wat hij/zij wil delen of veranderen.
• Normaliseer weerstand van gezinsleden (“verandering is spannend voor iedereen”).
• Focus op kleine gezamenlijke stappen, niet op perfecte leefstijl.

Invulling groepssessies

In het “mee” krijgen van het gezin bij leefstijlverandering kunnen binnen de groepssessies aan verschillende doelen worden gewerkt die gericht zijn op bewustwording, erkenning en het ontwikkelen van vaardigheden:

• Ervaren dat gezinsdynamiek een gedeeld thema is en normaliseren van de uitdagingen met gezinsdynamiek.
• Communicatievaardigheden oefenen bijvoorbeeld door een rollenspel “keukentafelgesprek”.
• Inspireren en leren van elkaar door succesvolle acties uit te wisselen.

Coachende vragen die daarbij kunnen ondersteunen:

• Wie bepaalt wat er thuis gegeten wordt?
• Wie ondersteunt jou, en wie vindt het lastig?
• Wat zou voor je gezin een voordeel kunnen zijn van jouw verandering?

Invulling individule sessies

In individuele sessies is er meer ruimte voor maatwerk, emoties en onderwerpen die gevoelig liggen. Mogelijke doelen die tijdens deze individuele sessies opgepakt kunnen worden: 

• Inzicht in patronen en overtuigingen rondom het gezin. Bijvoorbeeld de belemmerende overtuiging “Ik kan niet veranderen als mijn partner dat niet wil.”
• Je deelnemer leren omgaan met weerstand in het gezin rondom veranderingen op leefstijil.
• Samen met je deelnemer een plan voor thuis maken, bijvoorbeeld een concreet klein gezinsdoel bij voorkeur gekoppeld aan gemak en gezelligheid.

Coachende vragen die daarbij kunnen ondersteunen:

• Wie binnen het gezin heeft er belang bij dat alles blijft zoals het is?
• Wie binnen het gezin zou zijn/haar leefstijl mee willen veranderen ?
• Wie binnen het gezin heeft de grootste invloed op de keuzes rondom eten, bewegen, ontspanning?
• Wat zijn (ingesleten) gewoontes in het gezin en wat zijn bewuste keuzes?

Averechtse acties

Er zijn ook een aantal acties die over het algemeen niet  goed werken om het gezin mee te krijgen. Je kunt je deelnemer meegeven dat het volgende meestal niet goed uitpakt:

• Het gezin “overtuigen” met kennis of regels.
• Alles tegelijk willen veranderen.
• Veranderen zonder overleg (“vanaf nu doen we het zo”).
• Schuld of schaamte versterken.

Kortom, leefstijlverandering lukt beter wanneer het gezin niet “mee moet”, maar “mee mag” aansluiten.